Gebruiksoppervlakte berekenen: stap voor stap

De gebruiksoppervlakte van een woning bereken je niet door simpelweg lengte keer breedte te doen. Je meet aan de binnenkant, trekt bepaalde delen af en verdeelt de rest over vaste categorieën. In dit artikel lees je stap voor stap hoe dat werkt volgens de meetinstructie voor woningen. Met een rekenvoorbeeld en veelgemaakte fouten.

Dit artikel volgt de Meetinstructie Gebruiksoppervlakte woningen (versie juli 2019) en de bijbehorende vragenlijst (versie januari 2023). Wil je eerst de achtergrond kennen? Lees dan NEN 2580 uitgelegd.

Stap 1: meet de bouwlaag binnenwerks

Meet per verdieping op vloerniveau, binnen de buitenmuren en de muren die je woning van de buren scheiden. Je meet langs de muur. Dat mag met de hand, maar volgens de meetinstructie ook met geschikte software.

• Binnenwanden tellen mee. Dat geldt voor dragende en niet-dragende wanden. Je meet dus alsof de binnenmuren er niet staan.
• Kleine obstakels negeer je. Radiatoren, leidingen, kabelgoten, kozijnen en vensterbanken hoeven er niet af.
• Kleine uitsparingen tellen mee. Een kolom of ander inspringend deel kleiner dan 0,5 m² reken je gewoon mee.

Is de vorm ingewikkeld? Verdeel de vloer dan in rechthoeken en driehoeken, reken die apart uit en tel ze op.

Stap 2: trek af wat niet meetelt

Haal deze delen van de bouwlaag af:

• Vloer met een netto hoogte lager dan 1,5 m. De ruimte onder een trap is een uitzondering: die telt wel mee.
• Ruimtes waar mensen niet kunnen komen, zoals een zolder zonder begaanbare vloer.
• Een trapgat, vide of combinatie daarvan van 4,0 m² of groter. Kleiner dan 4,0 m²? Dan telt het gat mee.
• Een leidingschacht, inspringend bouwdeel of vrijstaande constructie van 0,5 m² of groter.
• Een liftschacht.

Wat overblijft, is de totale inpandige gebruiksoppervlakte van deze bouwlaag.

Stap 3: verdeel in ‘wonen’ en ‘overige inpandige ruimte’

Een ruimte hoort bij de overige inpandige ruimte als één van deze dingen geldt:

• Het hoogste punt van de ruimte ligt tussen 1,5 en 2,0 m.
• Het hoogste punt ligt boven 2,0 m, maar het stuk hoger dan 2,0 m is kleiner dan 4,0 m².
• De ruimte is bouwkundig alleen geschikt als berging, zoals een kelder, fietsenstalling of garage.
• Het is een bergzolder: niet bereikbaar met een vaste trap, of met minder dan 0,5 m² raam.

Al het andere is gebruiksoppervlakte wonen. Twijfel je? Dan reken je de ruimte als wonen. Keuken, gang, badkamer, toilet, meterkast, trapkast en vaste kasten horen altijd bij wonen.

Stap 4: herhaal en tel op

Doe stap 1 tot en met 3 voor elke bouwlaag. Tel daarna alle ‘wonen’ bij elkaar op, en apart alle ‘overige inpandige ruimte’.

Stap 5: buitenruimte en externe berging

Gebouwgebonden buitenruimte is buitenruimte direct aan of op de woning, zoals een balkon, dakterras, veranda of carport. Is die overdekt, dan meet je tot de rand van de overkapping. Is die open, dan meet je tot het hek, de dakrand of de rand van de vloer.

Externe bergruimte is een afsluitbare berging zonder woonfunctie, buiten de woning. Je bereikt hem alleen door naar buiten te gaan en hij deelt geen muur met de woning. Je meet hem op dezelfde manier als in stap 1. Heb je meer bergingen? Tel ze dan op.

Rekenvoorbeeld

De maten hieronder zijn een verzonnen voorbeeld om de methode te laten zien. Het gaat niet om een echte woning.

Eén rechthoekige kamer

Een slaapkamer is binnenwerks 4,20 m lang en 3,60 m breed. Het plafond is overal 2,60 m hoog. De gebruiksoppervlakte is 4,20 × 3,60 = 15,12 m² wonen. Er gaat niets af, want de hele kamer is hoger dan 2,0 m.

Een kleine woning met zolder

De zolder heeft een vaste trap en een dakraam met meer dan 0,5 m² glas. Het hoogste punt is 2,70 m en het stuk hoger dan 2,0 m is 2,40 × 8,50 = 20,40 m². Dat is meer dan 4,0 m², dus de zolder telt als wonen. Ook de stroken tussen 1,5 en 2,0 m horen daarbij.

De uitkomst: 86,70 m² gebruiksoppervlakte wonen (51,00 + 35,70), geen overige inpandige ruimte en 5,00 m² externe bergruimte.

Veelgemaakte fouten

• Binnenwanden aftrekken. Volgens de meetinstructie tellen ze mee. Wie per kamer meet en optelt, mist de oppervlakte onder de wanden.
• De strook tussen 1,5 en 2,0 m apart zetten. Die regel gaat over het hoogste punt van de hele ruimte, niet over stroken.
• Elk trapgat aftrekken. Alleen een gat van 4,0 m² of groter gaat eraf.
• Een vlizotrap negeren. Een zolder die je alleen met een vlizotrap bereikt, is een bergzolder en dus overige inpandige ruimte. Een vastgeschroefde trapladder telt volgens de vragenlijst niet als vaste trap.
• Een carport als berging rekenen. Een carport heeft geen wanden rondom. Hij is geen externe bergruimte, maar kan wel gebouwgebonden buitenruimte zijn.
• Een inpandige garage als wonen rekenen. Is een garage alleen geschikt om te stallen, dan is het overige inpandige ruimte. Een omgebouwde, geïsoleerde garage waar geen auto meer in kan, kan volgens de vragenlijst wel wonen zijn.
• Vergelijken met de BAG. De BAG toont het totaal van wonen en overige inpandige ruimte.

Hoe Dinoplan hierbij helpt

In Dinoplan teken je de wanden met exacte maten. Zodra een ruimte gesloten is, rekent Dinoplan de binnenwerkse oppervlakte uit. Op zolders met een schuin dak zie je de 1,5 m- en 2,0 m-lijnen, en de oppervlaktetabel komt mee op je PNG- of PDF-export. Heb je alleen een oude tekening of foto? Dan kun je die op schaal overtrekken. Een volledig NEN 2580-meetrapport is nog in ontwikkeling. Meer lees je op Dinoplan voor inmeters.

Veelgestelde vragen

Telt de ruimte onder de trap mee?

Ja. De ruimte onder een trap telt mee, ook als die lager is dan 1,5 m. Een trapkast hoort bij de gebruiksoppervlakte wonen.

Telt een erker mee?

Volgens de vragenlijst telt een erker van 1,9 m hoog aan een woonkamer hoger dan 2,0 m als wonen. Is de erker lager dan 1,5 m, dan telt hij niet mee.

Telt een badkamer met verlaagd plafond als wonen?

Meestal wel. Voor ruimtes die je kort gebruikt, zoals een badkamer of toilet, maakt de vragenlijst een uitzondering op de 2,0 m-grens. Voorwaarde is dat je de ruimte nog redelijk kunt gebruiken.