Oppervlakte van een zolder met schuin dak berekenen: de 1,5 m- en 2,0 m-regel

De zolder is de plek waar oppervlakteberekeningen het vaakst uit elkaar lopen. De vloer is groot, maar onder een schuin dak kun je niet overal staan. De meetinstructie voor woningen heeft daar twee hoogtegrenzen voor: 1,5 meter en 2,0 meter. In dit artikel lees je wat die regels betekenen, hoe je met een simpele formule uitrekent waar de lijnen liggen, en je ziet aan twee rekenvoorbeelden hoe één verschil in nokhoogte een zolder van “wonen” naar “overige inpandige ruimte” verschuift.

Dit artikel volgt de Meetinstructie Gebruiksoppervlakte woningen (versie juli 2019) en de bijbehorende vragenlijst (versie januari 2023). Alle regels op een rij staan in NEN 2580 meetinstructie: de 12 regels.

De twee regels

Regel 1: lager dan 1,5 m telt niet mee

Vloer met een netto hoogte lager dan 1,5 m hoort niet bij de gebruiksoppervlakte. Onder een schuin dak trek je dus de strook langs de lage kant af, tot de plek waar het dak 1,5 m hoog is. Dit is een regel over stukken vloer. De enige uitzondering is de ruimte onder een trap: die telt wel mee, ook als hij lager is.

Regel 2: het hoogste punt bepaalt wonen of overig

Deze regel gaat over de hele ruimte, niet over stroken:

• Ligt het hoogste punt van de ruimte tussen 1,5 en 2,0 m, dan is de hele ruimte overige inpandige ruimte.
• Ligt het hoogste punt boven 2,0 m, maar is het deel van de vloer waarboven het dak hoger is dan 2,0 m samen kleiner dan 4,0 m², dan is de hele ruimte ook overige inpandige ruimte. Deze regel geldt alleen voor woonruimte die ook een deel lager dan 2,0 m heeft.
• In alle andere gevallen is de ruimte wonen, inclusief de stroken tussen 1,5 en 2,0 m.

Daarnaast geldt: een zolder die je niet met een vaste trap bereikt, of met minder dan 0,5 m² raam, is een bergzolder en dus overige inpandige ruimte, hoe hoog hij ook is. Een vlizotrap of een vastgeschroefde trapladder telt volgens de vragenlijst niet als vaste trap.

Wat je moet meten

Voor een zadeldak, met de nok in het midden en aan beide kanten een schuin dakvlak, heb je vier maten nodig:

1. De binnenwerkse breedte van de zolder, van gevel tot gevel in de richting van de helling.
2. De lengte van de zolder, evenwijdig aan de nok.
3. De hoogte aan de lage kant: bij de knieschotten of waar het dak de vloer raakt. Raakt het dak de vloer, dan is die hoogte 0.
4. De nokhoogte: de netto hoogte op het hoogste punt.

Je kunt de 1,5 m- en 2,0 m-punten ook direct meten: zet een laserafstandsmeter rechtop op de vloer, schuif hem naar de lage kant tot hij 1,50 m aangeeft en meet de afstand tot de muur. Doe hetzelfde voor 2,00 m. Bij een onregelmatig dak is dat betrouwbaarder dan rekenen.

De formule

Bij een recht dakvlak loopt de hoogte gelijkmatig op. De afstand vanaf de lage kant tot de plek waar het dak een bepaalde hoogte heeft, is dan:

afstand = halve breedte × (gewenste hoogte − hoogte lage kant) / (nokhoogte − hoogte lage kant)

Voor de 1,5 m-lijn vul je 1,5 in als gewenste hoogte, voor de 2,0 m-lijn 2,0. De “halve breedte” is de afstand van de lage kant tot onder de nok. Staat de nok niet in het midden, of heb je een lessenaarsdak met één helling, gebruik dan de afstand van de lage kant tot het hoogste punt.

Rekenvoorbeeld 1: een zolder die wonen is

De maten in beide voorbeelden zijn verzonnen om de methode te laten zien. Het gaat niet om een echte woning.

Een zolder is binnenwerks 9,00 m breed (van voorgevel tot achtergevel) en 6,00 m lang. De knieschotten aan beide kanten zijn 0,50 m hoog, de nok ligt in het midden op 2,90 m. Er is een vaste trap en een dakraam van 0,80 m². De halve breedte is 4,50 m.

Het hoogste punt is hoger dan 2,0 m, het deel boven 2,0 m is ruim 4,0 m², en de zolder heeft een vaste trap en voldoende raam. Daarom is de hele zolder wonen, ook de stroken tussen 1,5 en 2,0 m. Alleen de stroken lager dan 1,5 m gaan eraf.

Rekenvoorbeeld 2: dezelfde zolder, lagere nok

Nu ligt de nok op 2,10 m in plaats van 2,90 m. De rest is gelijk.

Het hoogste punt is weliswaar hoger dan 2,0 m, maar het deel boven 2,0 m is kleiner dan 4,0 m². Daarom is de hele zolder overige inpandige ruimte en telt hij niet mee in de woonoppervlakte. Hij telt wel mee in de totale gebruiksoppervlakte, bijvoorbeeld in de BAG. Het verschil tussen beide getallen lees je in Woonoppervlakte vs gebruiksoppervlakte.

Bijzondere situaties

• De zolder is verdeeld in kamers. De regel over het hoogste punt geldt per ruimte. Een slaapkamer onder de nok kan wonen zijn, terwijl een berghok aan de lage kant overig is.
• Een dakkapel. Onder een dakkapel is het dak hoger, dus schuiven de 1,5 m- en 2,0 m-lijnen daar naar buiten. Teken de dakkapel apart. Meer in Trapgat, vide en dakkapel op de plattegrond.
• Een badkamer of toilet op zolder met een laag plafond. Voor ruimtes die je kort gebruikt, maakt de vragenlijst een uitzondering op de 2,0 m-grens, als de ruimte nog redelijk bruikbaar is.
• Een trapgat op de zolder. Kleiner dan 4,0 m² telt het mee; 4,0 m² of groter trek je af.
• Een dak met knik of meerdere hellingen. De formule werkt per recht dakvlak. Meet bij een mansardedak of een dak met knik de 1,5 m- en 2,0 m-punten liever direct.

Op de plattegrond

Teken de 1,5 m- en 2,0 m-lijnen als stippel- of streeplijn op de zolder. Zet de oppervlakte van de zolder erbij zoals die volgens de meetinstructie geldt, en vermeld of de zolder wonen of overige inpandige ruimte is. Zo begrijpt een koper waarom de getekende vloer groter is dan het getal in de advertentie.

Hoe Dinoplan hierbij helpt

In Dinoplan teken je op de zolder het dakvlak met de hoogtes, en de 1,5 m- en 2,0 m-lijnen verschijnen in de tekening. De binnenwerkse oppervlakte per ruimte wordt berekend en de oppervlaktetabel komt mee op de PNG of PDF. Dakkapellen en trapgaten teken je apart, en in 3D zie je de zolder met het schuine dak. Eerlijk: Dinoplan deelt de zolder niet zelf in als wonen of overige inpandige ruimte en maakt geen NEN 2580-meetrapport; die afweging maak je zelf met de regels hierboven. Bij een FML-import uit Floorplanner probeert Dinoplan een getekend dakvlak met hoogtes als schuin dak in te lezen; controleer het resultaat en teken een dak met meerdere hellingen zo nodig opnieuw. Heb je een meetrapport nodig, dan kun je dat laten maken, bijvoorbeeld bij SAM2580, van dezelfde maker als Dinoplan. Bekijk de functies en prijzen.

Veelgestelde vragen

Telt een zolder mee als woonoppervlakte?

Als hij een vaste trap heeft, minstens 0,5 m² raam, en het deel hoger dan 2,0 m minstens 4,0 m² is. Dan is de zolder wonen, met aftrek van de stroken lager dan 1,5 m. Anders is hij overige inpandige ruimte.

Telt het deel tussen 1,5 en 2,0 m mee?

Ja, als de zolder als geheel wonen is. De 2,0 m-grens bepaalt alleen of de hele ruimte wonen of overig is; hij snijdt geen strook af.

Hoe meet ik waar het dak 1,5 m hoog is?

Zet een laserafstandsmeter rechtop op de vloer en schuif hem naar de lage kant tot hij 1,50 m aangeeft. Meet de afstand tot de muur. Bij een recht dakvlak kun je het ook uitrekenen met de formule in dit artikel.

Telt een zolder met vlizotrap mee?

Niet als wonen. Een zolder die je alleen met een vlizotrap bereikt, is een bergzolder en dus overige inpandige ruimte.

Waarom wijkt mijn zolderoppervlakte af van de advertentie?

Meestal omdat de strook lager dan 1,5 m niet is afgetrokken, of omdat de zolder als overige inpandige ruimte geldt en dus niet in de woonoppervlakte zit.